Hətta ən sağlam pəhriz də daimi stress yaşayan insanı həzm problemlərindən qoruya bilməz.
Yeni araşdırmalar göstərir ki, narahatlıq birbaşa olaraq mədənin və bağırsaqların fəaliyyətini bloklayır.
Beyin təhlükəni hiss etdikdə, “döyüş və ya qaç” vəziyyəti aktivləşir — simpatik sinir sistemi işə düşür. Bu zaman bədən adrenalini və kortizolu sərbəst buraxır, qan mədə-bağırsaq sistemindən əzələlərə və beyinə yönəlir və həzm prosesi faktiki olaraq dayanır: fermentlərin istehsalı dayanır, bağırsaqlardakı hərəkətlilik yavaşlayır. Əgər bu vəziyyətdə insan yemək yeyirsə, qida “ölü yük” olaraq qalır, qaz yaranmasına, ağrıya və iltihaba səbəb olur.
Həzm sistemi “ikinci beyin” adlanır: burada 100 milyonla artıq neyron var və baş beyinlə birbaşa olaraq vagus siniri vasitəsilə əlaqə qurur. Stress hormonlarının təsiri ilə faydalı bakteriyalar ölə bilir, şərti-patogen mikroflora aktivləşir, bağırsaqların divarları keçirici hala gəlir və toksinlər qan dövranına daxil olur.
“Nervoz bağırsaq” əlamətləri:
Stressli vəziyyətlərdən əvvəl ishal;
Görünən səbəb olmadan qəbizlik və həzm pozğunluqlarının növbələnməsi;
Boğazda və ya mədədə “kümə” hissi;
Şirniyyat və yağlı qidalara meyl.
Qastroenteroloqlar güclü stress vəziyyətində yemək yeməyi məsləhət görmürlər: əvvəlcə sakitləşmək, su içmək, nəfəs alma məşqləri etmək və yalnız bundan sonra yeməyə başlamaq lazımdır. Həmçinin, yemək zamanı diqqətlə çeynəmək və masa ətrafında texnologiyalardan istifadəni dayandırmaq mədənin işini asanlaşdırmağa kömək edir.
Stressə düzgün yanaşma və diqqətli qidalanma, həzm problemlərinin qarşısını almağa və mikrobiozanın sağlamlığını qorumağa kömək edir.
Qadir
