Ev təsərrüfatlarının uçotu zamanı vətəndaşlar haqqında toplanan məlumatların əhatəsi genişləndirilir. Bundan sonra şəxslərin fərdi identifikasiya nömrəsi (FİN), vətəndaşlığı, milliyyəti, yaşayış yeri üzrə qeydiyyat vəziyyəti, eləcə də kirayə münasibətləri barədə məlumatlar da uçota daxil ediləcək. Yeni dəyişikliklər ev təsərrüfatı üzvləri haqqında məlumatların daha ətraflı şəkildə sistemləşdirilməsini nəzərdə tutur.
Bununla bağlı ev təsərrüfatlarının uçotu ilə əlaqədar şəxsi hesablarda qeydlərin aparılması qaydalarına dəyişiklik edilib.
Yeni qaydalara əsasən, ev təsərrüfatının hər bir üzvünün fərdi identifikasiya nömrəsi (FİN) şəxsi hesabda qeyd olunacaq. Şəxsin FİN-i olmadığı təqdirdə isə bu barədə müvafiq qeyd aparılacaq. Beləliklə, uçot zamanı şəxslərin identifikasiyası üçün əlavə məlumat nəzərə alınacaq və fərdi məlumatların qeydiyyatı daha dəqiq aparılacaq.
Bununla yanaşı, ev təsərrüfatı üzvlərinin ailə və sosial vəziyyətinin müəyyənləşdirilməsi baxımından əhəmiyyətli olan digər məlumatlar da şəxsi hesaba daxil ediləcək. Belə ki, şəxsin digər ailə üzvləri ilə qohumluq əlaqəsi, cinsi, doğulduğu tarix və yer, vətəndaşlığı, həmçinin milliyyəti barədə məlumatlar qeydə alınacaq.
Bu məlumatların uçota daxil edilməsi ev təsərrüfatının tərkibinin və üzvlər arasındakı münasibətlərin daha dolğun şəkildə müəyyənləşdirilməsinə imkan verəcək. Eyni zamanda, müxtəlif ünvanlarda yaşayan şəxslərin ailə və yaşayış vəziyyəti ilə bağlı məlumatların sistemləşdirilməsi baxımından da əhəmiyyət daşıyacaq.
Dəyişikliklər yaşayış yeri ilə bağlı məlumatların qeydiyyatı qaydasını da əhatə edir. Yeni yanaşmaya görə, yaşayış yeri dedikdə şəxsin müvafiq ünvanda 12 ay və daha çox müddətdə yaşaması, yaxud həmin ünvanda ən azı 12 ay yaşamaq niyyətində olması nəzərdə tutulur. Bu meyar şəxsin müəyyən ünvanda müvəqqəti qalması ilə daimi və ya uzunmüddətli yaşayışını fərqləndirmək baxımından əhəmiyyətlidir.
Yeni qaydalara əsasən, şəxsin həmin ünvanda rəsmi qeydiyyatının olub-olmaması da göstəriləcək. Qeydiyyat olduğu halda şəxsin hansı ildə qeydiyyata alındığı barədə məlumat şəxsi hesaba daxil ediləcək. Əgər şəxs həmin ünvanda qeydiyyatda deyilsə, onun faktiki qeydiyyat ünvanı da ayrıca qeyd olunacaq.
Bu dəyişiklik xüsusilə faktiki yaşadığı ünvanla rəsmi qeydiyyat ünvanı fərqli olan şəxslərin məlumatlarının daha ətraflı uçota alınmasını nəzərdə tutur. Beləliklə, uçot zamanı yalnız şəxsin harada yaşadığı deyil, həmin ünvanda rəsmi qeydiyyatının olub-olmaması da nəzərə alınacaq.
Yeniliklərdən biri də kirayə münasibətləri ilə bağlıdır. Belə ki, yaşayış sahəsinin kirayə götürüldüyü hallarda tərəflər arasında yazılı kirayə müqaviləsinin bağlanıb-bağlanmadığı, yoxsa kirayə münasibətlərinin şifahi razılaşma əsasında qurulduğu barədə məlumat qeydə alınacaq.
Bu məlumatın uçota daxil edilməsi kirayə münasibətlərinin hansı formada rəsmiləşdirildiyinin müəyyənləşdirilməsinə imkan verəcək. Beləliklə, yaşayış sahəsində kirayə əsasında qalan şəxslərlə bağlı məlumatlar da ümumi uçot sistemində əksini tapacaq.
Ümumilikdə, dəyişikliklər ev təsərrüfatlarının uçotu zamanı toplanan məlumatların əhatəsini genişləndirir. Şəxslərin identifikasiya məlumatları, ailə əlaqələri, yaşayış yeri, rəsmi qeydiyyatı və kirayə münasibətləri ilə bağlı göstəricilərin şəxsi hesablarda əks etdirilməsi nəzərdə tutulur. Bu yeniliklər uçot məlumatlarının daha sistemli və detallı şəkildə aparılmasına xidmət edir.
Hazırladı: MƏTİN
