Son aylarda qızılın qiymətinin sürətlə artması, alıcıları həm təbii olaraq, həm də iqtisadi səbəblərdən daha çox bu qiymətli metalı almağa təşviq edib. Lakin, bu artım təkcə müsbət nəticələrə yol açmayıb. Bazarda saxta qızıl məhsullarının sayı artıb və alıcılar, aldıqları zinət əşyalarının və ya qram qızılın həqiqi olub-olmadığı ilə bağlı şübhə içindədirlər. Xüsusən də, qızılın qiymətinin yüksək olduğu dövrlərdə saxta məhsulların keyfiyyəti də müxtəlif ola bilər, bu isə alıcılar üçün əlavə risklər yaradır. Ekspertlər isə bildirirlər ki, alıcılar qızılın orijinallığını müəyyən etmək üçün bir neçə üsuldan istifadə edə bilərlər.

Səs testi:

Saxta qızılı aşkar etməyin ən sadə üsullarından biri, onun çıxardığı səsin fərqini dinləməkdir. Zərgərlərin uzun illərdir istifadə etdiyi bu üsul, qızılın sərt səthə yüngül toxunduqda və ya metal əşyaya asta vurulduqda verdiyi səsə əsaslanır. Həqiqi qızıl sərt səthə dəyərkən, təmiz və incə bir cingilti çıxarır. Bu səs bir neçə saniyə davam edir və çox yüksək, aydın duyulacaq bir çınqıltıya bənzəyir. Bu xüsusiyyət, qızılın təbii tərkibindən irəli gəlir.

Əksinə, saxta və ya aşağı əyarlı qızıldan hazırlanmış məhsullar daha fərqli bir səs çıxarır. Bu səs qısa, boğuq və kəsik-kəsik olur. Hətta bəzən ümumiyyətlə “səssizlik” halları da meydana gəlir. Xüsusən də çeyrək, yarım və tam qızıl sikkələrdə bu fərq daha aydın hiss olunur. Yəni, alıcılar bu metodu sınaqdan keçirərək, əldə etdikləri məhsulun orijinal olub-olmadığını müəyyən edə bilərlər.

Maqnit yoxlaması:

Lakin yalnız səs testi ilə yekun nəticəyə gəlmək doğru olmaz. Mütəxəssislər əlavə olaraq, maqnit yoxlamasının da faydalı olacağını vurğulayırlar. Həqiqi qızıl maqnitə reaksiya vermir. Bu, qızılın çox az maqnit xüsusiyyətinə malik olduğu üçün, maqnitin üzərinə yaxınlaşdırıldığında, heç bir təsir göstərməz. Lakin, əgər əlinizdəki zinət əşyası maqnitə yapışırsa, deməli, tərkibində digər metallar (məsələn, dəmir, nikel və ya kobalt kimi maqnitlə cəlb olunan elementlər) var və bu, məhsulun saxta olma ehtimalını artırır. Bu üsul sadə olsa da, çox effektivdir.

Çəkisi və əyar damğası:

Qızılın orijinal olub olmadığını müəyyən etmək üçün diqqət yetirilməsi lazım olan bir başqa mühüm amil isə onun çəkisidir. Qızıl sıx metal olduğu üçün, onun çəkisi də normadan yüngül olan məhsullar şübhə doğura bilər. Alıcılar, qızılın dəqiq çəkisini müəyyən etmək üçün yüksək dəqiqlikli bir balansdan istifadə edə bilərlər. Əgər məhsul normadan yüngüldürsə, bu onun içindəki digər metalların miqdarını göstərir və nəticədə saxta ola bilər. Eyni zamanda, qızıl məhsulunun üzərindəki əyar damğası da böyük əhəmiyyət kəsb edir. Həqiqi qızıl məhsulunda, istifadə edilən qızılın keyfiyyətini göstərən rəsmi əyar damğası olur. Bu damğa, istehsalçının və ya zərgərin kimliyini də göstərə bilər. Hər hansı bir qeyri-adi vəziyyət varsa, bu məhsulun saxta olduğu ehtimalını gücləndirir.

Son nəticədə, qızıl alarkən yalnız bir üsula güvənmək riskli ola bilər. Həm səs testi, həm maqnit yoxlaması, həm də çəkisini və əyar damğasını yoxlamaq, məhsulun orijinal olub olmadığını müəyyən etmək üçün güclü üsullardır. Bununla yanaşı, alıcıların etibar etdikləri zərgərlərlə və ya etibarlı satıcılarla alış-veriş etmələri də böyük önəm daşıyır. Çünki, etibarlı mənbələrdən alınan zinət əşyalarının və ya qızılın saxta olma ehtimalı çox aşağıdır. Yalnız belə qaydalara riayət etməklə, alıcılar daha güvənli və sərfəli alış-veriş edə bilərlər.