Ailə yalnız eyni evdə yaşayan insanlardan ibarət deyil. Ailə üzvləri arasındakı emosional bağlılıq, qarşılıqlı anlayış, etibar və qayğı münasibətlərin möhkəmliyini müəyyən edən əsas amillərdəndir. Bəzən insanlar bir evdə yaşasalar da, bir-birindən emosional baxımdan uzaqlaşa bilərlər. Bəs sizin ailənizdə vəziyyət necədir?
Bu test vasitəsilə ailə üzvlərinizlə aranızdakı emosional bağlılığı, bir-birinizə nə dərəcədə güvəndiyinizi və ailədə hər kəsin özünü nə qədər rahat ifadə edə bildiyini qiymətləndirə bilərsiniz. Sualları cavablandırarkən ailənizdəki real vəziyyəti nəzərə alın və sizə ən uyğun cavabı seçin.
1) Ailə üzvlərinizdən biri kədərlənəndə və ya narahat olanda bunu hiss edirsinizmi?
a) Bir-birimizin əhvalını tez anlayır və nə baş verdiyini soruşuruq.
b) Bəzən bir-birimizin narahatlığını hiss edirik, amma hər zaman diqqət yetirmirik.
c) Əksər hallarda ailə üzvlərimizin nə hiss etdiyini bilmirik və bu barədə danışmırıq.
2) Ailə üzvləriniz öz problemlərini sizinlə bölüşməkdə nə dərəcədə rahatdırlar?
a) Hər kəs çətinliklərini rahatlıqla bölüşə və dəstək istəyə bilər.
b) Bəzi problemlərimizi bölüşürük, amma müəyyən mövzuları danışmaqdan çəkinirik.
c) Ailə daxilində şəxsi problemlərimizi danışmaqdan yayınırıq.
3) Gün ərzində bir-birinizlə söhbət etməyə vaxt ayırırsınızmı?
a) Gündəlik hadisələrimiz, düşüncələrimiz və hisslərimiz haqqında mütəmadi danışırıq.
b) Bəzən söhbət edirik, amma gündəlik qayğılar buna çox vaxt imkan vermir.
c) Əsasən məişət və zəruri məsələlər haqqında danışırıq, səmimi söhbətlərimiz azdır.
4) Ailə üzvlərinizdən biri səhv etdikdə ona necə yanaşırsınız?
a) Səhvini anlamağa kömək edir, onu alçaltmadan çıxış yolu tapmağa çalışırıq.
b) Bəzən anlayışla yanaşırıq, bəzən isə əsəbiləşib sərt reaksiya veririk.
c) Səhvlərə görə tez-tez qınayır, günahlandırır və ya uzun müddət incik qalırıq.
5) Ailə üzvlərinizdən biri uğur qazandıqda özünüzü necə hiss edirsiniz?
a) Onun uğuruna sevinir, qürur duyur və bunu açıq şəkildə ifadə edirik.
b) Sevinirik, amma hisslərimizi hər zaman ifadə etmirik.
c) Bəzən müqayisə, qısqanclıq və ya narazılıq yaranır, uğuru qeyd etmək çətin olur.
6) Ailə daxilində fərqli fikirlərə münasibətiniz necədir?
a) Hər kəs öz fikrini sərbəst bildirə bilir və fərqli düşüncələrə hörmət edirik.
b) Bəzi mövzularda fikir ayrılıqlarını qəbul edirik, amma müəyyən məsələlərdə gərginlik yaranır.
c) Fərqli fikir bildirmək çox vaxt mübahisəyə səbəb olur və ya ailə üzvləri susmağa üstünlük verirlər.
7) Birlikdə vaxt keçirərkən özünüzü necə hiss edirsiniz?
a) Birlikdə olmaqdan zövq alır, özümüzü rahat və yaxın hiss edirik.
b) Bəzən xoş vaxt keçiririk, amma hər kəs daha çox öz işi ilə məşğul olur.
c) Eyni məkanda olsaq da, bir-birimizdən uzaq olduğumuzu hiss edirik.
8) Ailə üzvlərinizdən biri köməyə ehtiyac duyduqda nə baş verir?
a) Bir-birimizə kömək etməyə çalışır və ehtiyaclarımızı nəzərə alırıq.
b) İmkan olduqda kömək edirik, amma bəzən qarşı tərəfin ehtiyaclarını görməyə bilərik.
c) Hər kəs əsasən öz problemlərini özü həll etməyə çalışır və kömək istəmək çətin olur.
9) Ailə daxilində inciklik yarandıqda necə davranırsınız?
a) İncikliyimizin səbəbini danışır, bir-birimizi anlamağa və münasibəti düzəltməyə çalışırıq.
b) Bəzən danışıb məsələni həll edirik, bəzən isə zaman keçdikcə unudulmasını gözləyirik.
c) İncikliyimizi içimizdə saxlayır, susur və ya bir-birimizdən uzaqlaşırıq.
10) Ailə üzvlərinizin yanında özünüzü olduğunuz kimi ifadə edə bilirsinizmi?
a) Bəli, düşüncələrimizi və hisslərimizi gizlətmədən ifadə edə bilirik.
b) Bəzi mövzularda özümüzü rahat hiss edirik, amma müəyyən məsələləri deməkdən çəkinirik.
c) Tənqid olunmaqdan, anlaşılmamaqdan və ya mübahisə yaranmasından qorxduğumuz üçün çox vaxt hisslərimizi gizlədirik.
Nəticələrinizi qiymətləndirin
Cavablarınız arasında hansı hərfin daha çox olduğunu hesablayın.
Əgər əksəriyyət “a” cavablarıdırsa:
Ailənizdə emosional bağlılığın və qarşılıqlı anlayışın güclü olduğunu göstərən əlamətlər var. Ailə üzvlərinin bir-birini dinləməsi, uğurlarına sevinməsi və çətinliklər zamanı dəstək göstərməsi münasibətlərinizi möhkəmləndirə bilər. Bununla belə, sağlam münasibətlərdə də fikir ayrılıqları və anlaşılmazlıqlar olur. Əsas məsələ çətinlikləri hörmət və anlayışla həll edə bilməkdir.
Əgər əksəriyyət “b” cavablarıdırsa:
Ailənizdə yaxınlıq və qarşılıqlı dəstək üçün müəyyən imkanlar olsa da, emosional ünsiyyətin gücləndirilməsinə ehtiyac ola bilər. Gündəlik qayğılar, vaxt azlığı və hissləri ifadə etməkdə çətinlik bəzən ailə üzvlərini bir-birindən uzaqlaşdıra bilər. Birlikdə daha çox vaxt keçirmək, bir-birinizi diqqətlə dinləmək və narahatlıqları vaxtında müzakirə etmək münasibətlərinizi yaxşılaşdıra bilər.
Əgər əksəriyyət “c” cavablarıdırsa:
Cavablarınız ailə daxilində emosional məsafə, ünsiyyət çətinliyi və ya həll olunmamış incikliklərin ola biləcəyini göstərir. Ailə üzvlərinin bir-birini anlamaqda çətinlik çəkməsi münasibətlərə mənfi təsir göstərə bilər. Kiçik addımlarla başlamaq faydalıdır: bir-birinizə vaxt ayırmaq, ittiham etmədən hisslərinizi ifadə etmək və qarşı tərəfin fikirlərini dinləmək. Çətinliklər uzun müddətdir davam edirsə və ailə münasibətlərinə ciddi təsir göstərirsə, ailə psixoloqundan dəstək almağı da nəzərdən keçirə bilərsiniz.
Qeyd: Bu test ailə münasibətləri haqqında düşünmək və özünüzü qiymətləndirmək üçün hazırlanmış qeyri-rəsmi sorğudur. Nəticələr ailənizin sağlamlığı barədə qəti psixoloji qiymətləndirmə və ya diaqnoz hesab edilmir. Hər ailənin özünəməxsus xüsusiyyətləri və ehtiyacları var.
