Son illərdə aparılan elmi araşdırmalar göstərir ki, ürək-damar xəstəliklərinin riskini qiymətləndirərkən təkcə bədən çəkisinə deyil, yağın bədəndə necə paylanmasına da diqqət yetirmək vacibdir.
Almaniyada aparılan yeni tədqiqatın nəticələrinə əsasən, bel–bud nisbətinin (Waist-to-Hip Ratio – WHR) yüksək olması ürəkdə anatomik dəyişikliklərlə əlaqələndirilir. Mütəxəssislər bildirirlər ki, qarın nahiyəsində toplanan artıq piy ümumi piylənmə göstəricilərindən daha güclü ürək çatışmazlığı risk faktoru hesab oluna bilər.
WHR göstəricisinin yüksək olması bədəndə yağın əsasən qarın nahiyəsində toplandığını göstərir. Bu vəziyyət abdominal piylənmə adlanır və bir çox hallarda bədən kütlə indeksindən daha dəqiq sağlamlıq göstəricisi sayılır.
Qarın boşluğunda və daxili orqanların ətrafında yığılan visseral piy xüsusilə təhlükəlidir. Bu piy toxuması orqanizmdə iltihabi prosesləri artıran maddələrin ifrazına səbəb olur, hormonal tarazlığı poza bilir və maddələr mübadiləsinə mənfi təsir göstərir.
Bu dəyişikliklər ürəyin fəaliyyətinə birbaşa təsir edir. Nəticədə ürək divarlarında qalınlaşma, ürək kameralarının ölçüsündə dəyişikliklər və ürəyin daha yüksək yük altında işləməsi müşahidə oluna bilər. Uzunmüddətli dövrdə isə bu hallar ürək çatışmazlığı riskini artırır.
Bundan əlavə, visseral piy yüksək arterial təzyiq, qanda xolesterol səviyyəsinin artması və damar funksiyalarının pozulması ilə də sıx əlaqəlidir. Bütün bu faktorlar ürək-damar xəstəliklərinin inkişafına zəmin yaradır.
Araşdırmanın aparıcı müəlliflərindən biri olan həkim Cenifer Erli qeyd edir ki, xüsusilə orta yaş dövründə insanlar yalnız ümumi çəkinin azalmasına deyil, qarın piylənməsinin qarşısının alınmasına da diqqət yetirməlidirlər.
Qarın piylənməsi ilə mübarizədə ən effektiv yanaşmalar bunlardır:
- Müntəzəm fiziki aktivlik;
- Balanslı və sağlam qidalanma;
- Kifayət qədər yuxu və stressin idarə olunması;
- Mütəmadi tibbi müayinələr və həkim nəzarəti.
Unutmayaq ki, sağlam ürək yalnız normal çəki ilə deyil, həm də sağlam bədən tərkibi ilə bağlıdır. Qarın nahiyəsində yığılan artıq piyə vaxtında nəzarət etmək gələcəkdə ciddi ürək-damar problemlərinin qarşısını almağa kömək edə bilər.
Nərminə Abbasova
Terapevt, ailə həkimi
