Evlilik iki insanın yalnız eyni evdə yaşaması deyil, eyni zamanda həyatın məsuliyyətlərini, qayğılarını, planlarını və çətinliklərini birlikdə daşımasıdır. Münasibətin ilk dövrlərində hər şey daha asan və romantik görünə bilər. Lakin zaman keçdikcə gündəlik həyatın qayğıları, maddi məsuliyyətlər, ailələrin müdaxiləsi, övladların böyüdülməsi və tərəflərin bir-birindən gözləntiləri münasibətlərdə müxtəlif problemlərin ortaya çıxmasına səbəb olur.
Bəzi cütlüklər bu problemləri danışaraq və qarşılıqlı anlaşma ilə həll edə bilir. Bəzən isə kiçik görünən narazılıqlar zamanla yığılır və münasibətdə ciddi gərginlik yaradır.
Bəs evli insanların qarşılaşdığı ən böyük problemlər hansılardır? “Gencaile.az” saytının “Evlisən” rubrikasında məhz bu haqda danışacağıq.
1) Ünsiyyətin zəifləməsi
Evlilikdə ən çox rast gəlinən problemlərdən biri tərəflərin zaman keçdikcə bir-biri ilə əvvəlki qədər danışmamasıdır. Söhbətlər əvvəlcə gündəlik qayğılarla, daha sonra isə yalnız məişət və övladlarla bağlı məsələlərlə məhdudlaşa bilər.
“Bu gün nə alaq?”, “Uşağı məktəbdən kim götürəcək?”, “Kommunal ödənişi etdinmi?” kimi söhbətlər münasibətin əsas ünsiyyət formasına çevrildikdə tərəflər emosional olaraq bir-birindən uzaqlaşa bilər.
Burada problem yalnız danışmamaq deyil. İnsan öz hisslərini, narahatlıqlarını, gözləntilərini və ehtiyaclarını həyat yoldaşı ilə bölüşmədikdə münasibətdə görünməz məsafə yaranır. Bir tərəfin digərinin nə hiss etdiyini təxmin etməsini gözləməsi isə anlaşılmazlıqları daha da artırır.
2) Maddi məsələlər və ailə büdcəsi
Pul məsələləri də evlilikdə gərginliyə səbəb olan əsas mövzulardan biridir. Gəlirin necə xərclənməsi, kimin hansı məsuliyyəti daşıması, qənaət edib-etməmək, kreditlər və böyük alış-verişlər barədə fərqli düşüncələr cütlüklər arasında mübahisə yarada bilər.
Xüsusilə tərəflərdən biri qənaətə üstünlük verdiyi halda digəri daha sərbəst xərcləməyə meyllidirsə, bu fərq zamanla münasibətdə narazılıq yarada bilər.
Ailə büdcəsində ən vacib məsələlərdən biri yalnız gəlirin miqdarı deyil, maliyyə qərarlarının birlikdə verilməsidir. Tərəflərdən birinin digərindən xəbərsiz böyük xərclər etməsi və ya maddi problemləri gizlətməsi etimadı da zədələyə bilər.
3) Qayınana-qayınata və digər ailə üzvlərinin münasibətə müdaxiləsi
Evlilik iki nəfər arasında qurulsa da, bəzi hallarda tərəflərin ailələri münasibətin gündəlik həyatına ciddi təsir göstərə bilir.
Valideynlərin cütlüyün necə yaşamalı olduğu, uşağı necə böyütməli olduğu, harada yaşamalı olduğu və ya hansı qərarları verməli olduğu barədə davamlı fikir bildirməsi həyat yoldaşları arasında gərginlik yarada bilər.
Əsas problem ailə üzvlərinin fikir bildirməsi deyil, cütlüyün öz sərhədlərini müəyyənləşdirə bilməməsidir. Həyat yoldaşlarından biri daim öz ailəsinin mövqeyini müdafiə etdikdə digər tərəf özünü münasibətdə tək və müdafiəsiz hiss edə bilər.
Sağlam ailə münasibətində valideynlərə hörmət qorunmaqla yanaşı, ər-arvadın şəxsi qərarlarına və ailə sərhədlərinə də hörmət edilməlidir.
4) Övladlardan sonra münasibətin ikinci plana keçməsi
Uşaq dünyaya gəldikdən sonra ailənin bütün diqqətinin onun üzərində cəmlənməsi təbiidir. Lakin bəzi cütlüklərdə valideynlik məsuliyyəti o qədər ön plana keçir ki, ər-arvad münasibəti tədricən arxa plana keçir.
Yuxusuzluq, uşağın qayğısı, ev işləri, maddi xərclər və gündəlik məsuliyyətlər tərəflərin bir-birinə ayırdığı vaxtı azalda bilər.
Bu vəziyyətdə tərəflərdən biri bütün yükü öz üzərində hiss edə, digəri isə diqqətdən kənarda qaldığını düşünə bilər. Nəticədə yorğunluq və yığılmış narazılıq münasibətdə soyuqluq yarada bilər.
Uşağın olması ər-arvad münasibətinin artıq əhəmiyyət daşımaması demək deyil. Əksinə, valideynlərin bir-biri ilə sağlam münasibəti ailənin ümumi emosional atmosferinə də təsir edir.
5) Etimadın zədələnməsi və emosional uzaqlaşma
Evlilikdə etimad bir dəfə qurulan və sonra dəyişməz qalan bir anlayış deyil. Davranışlar, yalanlar, gizli yazışmalar, xəyanət, verilən sözlərin tutulmaması və tərəfdaşın hisslərinə laqeyd yanaşmaq zamanla bu etimadı zəiflədə bilər.
Bəzən münasibətdə fiziki xəyanət olmasa belə, emosional uzaqlaşma başlayır. İnsan problemlərini həyat yoldaşı ilə deyil, başqa insanlarla bölüşməyə, sevincini və narahatlığını onunla paylaşmamağa başlayır.
Ən təhlükəli məqamlardan biri isə tərəflərin problem olduğunu hiss etsə də, bu barədə danışmaqdan qaçmasıdır. Çünki danışılmayan narazılıq yox olmur, əksinə, zamanla münasibətdə daha böyük məsafə yarada bilər.
Evlilikdə problem yaşamaq normaldırmı?
Heç bir evlilik bütün dövrlərdə problemsiz olmur. Fikir ayrılıqları, maddi çətinliklər, yorğunluq, ailə məsuliyyətləri və həyatın müxtəlif mərhələləri münasibətlərə təsir göstərə bilər.
Əsas məsələ problemin mövcudluğu deyil, cütlüyün ona necə yanaşmasıdır. Bir-birini günahlandırmaq əvəzinə problemi birlikdə müzakirə etmək, qarşı tərəfin ehtiyaclarını dinləmək, şəxsi sərhədləri qorumaq və münasibətə vaxt ayırmaq bir çox konfliktin dərinləşməsinin qarşısını ala bilər.
Çünki uzunömürlü münasibəti yalnız sevgi deyil, həm də qarşılıqlı hörmət, etimad, məsuliyyət və ünsiyyət formalaşdırır.
Hazırladı: Uğur
