mircelal-kazimi-4-1

“Qaraciyər və böyrək çatışmazlığı olan xəstələr bu baxımdan şanslıdır” – MÜSAHİBƏ

Baxış sayı: 2. 601

Gencaile.az saytının “Həkimim” rubrikasının budəfəki qonağı tibb üzrə fəlsəfə doktoru  Mərkəzi Neftçilər  xəstəxanasının cərrahiyyə və orqan transplantasiyası şöbəsinin müdiri Mircəlal Kazimidir.

–  Neçə ildir transplantoloq kimi fəaliyyət göstərirsiniz?

– Mən 2000-ci ildə Azərbaycan Tibb universitetindən cərrah ixtisası ilə məzun olduqdan sonra Azərbaycan Tibb Universitetinin ümumi cərrahiyyəsi kafedrasında işləməyə başladım. Təxminən 1,5 ilə yaxın işlədikdən sonra özümdə təhsilimi artırmaq ehtiyacı gördüm və 2002-ci ildə Türkiyə Cumhuriyyəti İzmir şəhərində yerləşən, dünya tibbində yeri olan Ege universiteti tibb fakülteti “Ümumi cərrahiyyə və orqan transplantasiyası” kafedrasına qəbul oldum. Ümumiyyətlə Türkiyədəki tibb təhsili sistemi bizim sistemden tam fərqlidir, amerikan təhsil sistemidir. Cərrahi ixtisaslar xüsusi ilə də ümumi cərrahiyyə və orqan transplantasiyası daha ağır, çətin, fədakarlıq və əzm tələb edir. Təhsil müddəti isə 5 ildir. Mənim gözümün önündə bir neçə həkim təhsilinin 2-ci, 3-cü ilində istefa edib getdilər. İlk iki il 1 ayda 16-17 növbə tuturdum və hər bir növbə 24 saat və ertəsi gün iş saatı bitənə qədər davam edirdi. Bu minvalla mən ümumi cərrahiyyə ixtisasına və sonrakı 3 il isə daha çətin, amma professionallıq tələb edən orqan transplantasıyası ixtisasını almağa başladım. Onu da qeyd edim ki, bu təhsili almaq hər kəsə nəsib olmur. Seçimi sonunda sən deyil, professor heyəti qərar verir. Professor və müəllim heyəti məndə qərar verdilər. Beləliklə, mənim transplantologiya fəaliyyətim 2006-ci ildən başladı.

–         Bəs ölkəmizdə fəaliyyətiniz nə zamandan başladı?

–         Azərbaycan Respublikasında isə fəaliyyətim hələ təhsilimin bitməsinə bir neçə ay qalmış yəni 12.12.2008-ci ildə Mərkəzi Neftçilər xəstəxanasında region və Azərbaycan səhiyyəsi tarixində ilk olan qaraciyərin köçürülməsi ilə  başladı. Bu, çox sevindirici və qürürverici hadisə idi. Qaraciyərin köçürülməsi Azərbaycan və regionda ilk dəfə olunurdu və bunu edən bizim komanda idi.1008185_10200116225283498_910923937_o

–         Bəs ölkəmizdə ilk transplantaloji əməliyyat nə zaman həyata keçirilib?

–          Ümumiyyətlə Azərbaycan respublikasında ilk transplantoloji əməliyyat 1971-1972 ci illərdə akademik M.Cavadzadə və komandası tərəfindən böyrək transplantasiyası ilə başlamışdır. Təəssüflər olsun ki, bu iş sonralar davam etdirilmədi və tərk olundu. 2000-ci illərin əvvəllərində İrandan gələn mütəxəssislərin dəstəyi ilə professor doktor Kamal Abdulla bir neçə böyrək transplantasiyası etdi. Lakin təhsil almış yerli mütəxəssislərdən ibarət professional komanda 12.12.2008-də fəaliyyətə başladı. Komandamızın üzvləri Türkiyə, İngiltərə, Yaponiyada təhsillərini alıblar.

–         Məlumdur ki, orqan transplantasiyası edə bilmək üçün ilk növbədə  orqan təchizatı lazımdır. Bizdə bu, kifayət qədərdirmi?

– Bəli, doğrudur orqan transplantasiyasi edə bilməmiz üçün bizə “orqan hovuzu” – yəni oqran təhcizatı lazımdır. Bunun isə iki mənbəyi var: Canlı donorlar və meyit orqanları. Təəssüflər olsun ki, biz hələ yalnız canlı qohum donoru olan xəstələri əməliyyat edə bilirik. Buna görə də qaraciyər və böyrək çatışmazlığı olan xəstələr şanslıdırlar, çünki məhz onların əməliyyat olunma şansları var. Digərlərinin – ürək, ağciyər, mədəaltı vəzi, gözün buynuz qişası, digər  ətrafların çatmamazlığından əziyyət çəkən xəstələrin xilası isə meyit orqanlarıdır.1015689_10200116219643357_1060163498_o

–         Praktikanız boyu hansı unikal əməliyyatları etmisiniz?

–         Xəstə populyasiyamız genişdir, yəni hər bir xəstə bizim üçün unikaldır. Çünki ölüm ayağında olan xəstə, yaxınları tərəfindən qucaqda, xərəkdə gətirilir, amma sonunda xəstə öz ayağı ilə yeriyərək evinə, ailəsinə, cəmiyyətə geri qayıdır. Orqan transplantalogiyasında daha doğrusu praktikam boyunca  xüsusi qeyd olunası bəzi məqamlar var : Bir xəstəyə eyni seansda qaraciyər və böyrək köçürülməsi, böyrək köçürülən qadının ana olması, eyni seansda bir xəstəyə həm ürək əməliyyatı, həm də böyrək koçürülməsi, 8 kq olan körpəyə böyrək, 4 yaşında olan qıza qaraciyər köçürülməsi, 148 kq olan xəstəyə qaraciyər köçürülməsi, Bütün bunlar unikallıq deyilmi?!

–          Bir az da Mərkəzi Neftçilər xəstəxanasında “Cərrahiyyə və Orqan Transplantasiyası” şöbəsində baş tutan əməliyyatlar haqqında məlumat verərdiniz.

Mərkəzi Neftçilər xəstəxanasının cərrahiyyə və orqan transplantasiyası şöbəsində 67 qaraciyər, 174 böyrək transplantasiyası icra olunub. Bütün bunların arxasında komandanın əvəzi olunmayan əziyyət və fədakarlığı dayanır. Fürsətdən istifadə edib sizin vasitənizlə də sözün əsl mənasında ölkəmizdə analoqu və dəyəri olmayan komandama təkrar minnətdarlığımı bildirirəm. Müvəffəqiyyətlərimiz az deyil, istər daxildə, istərsə də beynəlxalq miqyasda. Daha da yaxşı olması üçün bir az zaman və əməyə ehtiyac var. İldən- ilə bizə müraciət edən və bizlərə etibar edən hətta xarici dövlətə üz tutan lakin qərarlarını bizdə qılan xəstələrimizin sayı artıb. Bu səhiyyəmizin və bizlərin naliyyətidir. İnkişaf bu tempdə gedərsə, yəni başqa şans da yoxdur, çünki dövlətimiz inkişaf yolundadır və daima digər sahələr kimi səhiyyəmizi də inkişaf etdirir, yaxın gələcəkdə xaricə üz tutan xəstələrin sayı kəskin azalacaq.1026254_10200116227403551_1691783387_o

–         Orqan tranplantasiyasının təxmini qiymətləri nə qədərdir?

–         Əməliyyatlarımız hal-hazırda ödənişlidir. Misal üçün  böyrək transplantasiyası 12 000 AZN, qaraciyər transplantasiyası 45 000 AZN təşkil edir. Yaxın gələcəkdə cənab prezidentimizin verdiyi göstərişə əsasən icbari sığorta konsepsiyasi qəbul olunur. Bu da xalqın rifahı naminədir və bu çərçivə də mənə elə gəlir ki, transplantoloji əməliyyatlar da əməliyyata ehtiyacı olan vətəndaşımıza ödənişsiz icra ediləcəkdir.

–         Son olaraq əlavə etmək istədiyiniz bir şey varmı?

–         Mən sizə bu aktual və maraqlı mövzuya toxunduğunuz üçün təşəkkür edirəm. Mənə elə gəlir ki, söhbətimiz maraqlı alındı. Təkrar təşəkkürlər! Sizə və kollektivinizə çətin və məsuliyyətli jurnalist peşənizdə yəni ildə yeni uğurlar arzulayıram!

2142_1071953248284_5202_n (1)

 

 

 

 

 

 

 

1015204_10200116229963615_1007014946_o




3 şərh ““Qaraciyər və böyrək çatışmazlığı olan xəstələr bu baxımdan şanslıdır” – MÜSAHİBƏ

  1. Eldar

    Yaxşı olar ki , bu Mircelal hekimqaraciyer transplantasiyası etdiyi xestelerden neçesinin dünyasını deyişdiyini de aaçıqlasın . Özünün dediyi kimi Ege tıp fakultesinde resmi uzmanlıq tehsili keçmeyib , sadece emeliyatın texniki hissesini öyrenib . Eger öz dediyi kimi resmi uzmanlıq tehsili keçib 15-16 nöbet de tutubsa buyursun uzmanlıq diplomunu teqdim etsin !

    Cavabla
  2. Asif

    Resmi uzman olmamağı bir qırağa , sağlam ola ola herbi xidmetden yayınıb . Herbi xidmete yararsız olan bir insanın bele mesuliyyetli işe girişmeyi heç cüre anlaşılır deyil

    Cavabla
  3. Anar

    MirCəlal doktur mənim yoldaşıma da qara ciyər köçürüb.Şükür Allaha bir şikayəti yoxdur xırda şeyləri nəzərə almasaq.Eeeh o qədər diplomu olanlar var ki. işə başlayanda əlləri əsir.Söz qurtaranda camaat bilmir nə danışsın.Nə bilim əsgərliyə getməyib sonra nələr nələr.Halal olsun doktura.

    Cavabla

Bir cavab yazın

Sizin e-poçt ünvanınız dərc edilməyəcəkdir. Gərəkli sahələr * ilə işarələnmişdir