A vitamini, digər vitaminlər kimi, orqanizm üçün həyati əhəmiyyət daşıyan mikronutrientlərdən biridir. Bu vitamin göz sağlamlığından immun sisteminin güclənməsinə qədər bir çox həyati prosesdə iştirak edir. Lakin düzgün qidalanma təmin edilmədikdə və ya bədənin A vitamini ehtiyacı qarşılanmadıqda, bir sıra sağlamlıq problemləri meydana çıxa bilər.
A vitamininin çatışmazlığının orqanizmə təsirləri:
Quru dəri: A vitamini dərinin nəm balansını qorumaq və hüceyrə regenerasiyasını təmin etməkdə mühüm rol oynayır. Yetərsiz olduqda dəri quruyur, çatlayır və elastikliyini itirir.
Gözlərin quruması: A vitamini görmə üçün vacib olan rodopsin maddəsinin sintezində iştirak edir. Onun çatışmazlığı gözlərin qurumasına, narahatlıq və işığa həssaslığın artmasına səbəb olur.
Sonsuzluq problemi: Cinsi sistemin funksionallığı üçün A vitamini əhəmiyyətlidir. Yetərsiz qəbul edildikdə hormonal balans pozula və reproduktiv problemlər yarana bilər.
Boy uzanmasının ləngiməsi: Uşaqlarda A vitamini çatışmazlığı sümüklərin və toxumaların normal inkişafına mənfi təsir göstərə bilər.
Boğaz və sinədə infeksiyalar: A vitamini immun sistemini gücləndirərək infeksiyalara qarşı müdafiəni təmin edir. Onun yetərsizliyi tez-tez boğaz, sinə və tənəffüs yolu infeksiyalarına meyilli edir.
Yaraların gec sağalması: A vitamini toxuma bərpası və yaraların sağalması üçün vacibdir. Çatışmazlıq vəziyyətində bədən zədələri uzun müddət sağalmır.
Tez-tez xəstələnmə: Ümumi immun sistemi zəiflədiyi üçün A vitamini çatışmayan insanlar daha tez xəstələnirlər.
Gecə korluğu və korluq: A vitamini gözün retinasında işıq qəbulunu təmin edən maddələrin sintezində iştirak edir. Yetərsiz olduqda gecə görmə qabiliyyəti pozulur və uzun müddət davam edərsə korluq riski yaranır.
A vitamini ilə zəngin qidalar:
A vitamini çatışmazlığının qarşısını almaq üçün gündəlik qidalanmada bu qidalar önəmli yer tutur:
Tərəvəzlər: cəfəri, ispanaq, kartof, qabaq, brokoli, kök
Meyvələr: portağal, avokado
Məhsullar: buğda, göbələk, paxlalılar, kərə yağı, yumurta, qaraciyər, süd
Balıq və qoz
Bu qidaların balanslı və müntəzəm qəbul edilməsi bədənin A vitamini ehtiyacını qarşılamağa, həmçinin göz, dəri və immun sisteminin optimal fəaliyyətinə kömək edir. Sağlam həyat tərzi və düzgün qidalanma ilə A vitamini çatışmazlığından irəli gələn problemlərin qarşısını almaq mümkündür.
Nərminə Abbasova
Həkim-terapevt, ailə həkimi
