Boğaz ağrısı xüsusilə soyuqdəymə, qrip və digər yuxarı tənəffüs yolları infeksiyaları zamanı insanların ən çox qarşılaşdığı şikayətlərdən biridir. Əksər hallarda düzgün istirahət, kifayət qədər maye qəbulu və bəzi təbii dəstəkləyici vasitələr boğazdakı narahatlığın azalmasına kömək edə bilər. Ancaq unutmaq olmaz ki, ev şəraitində tətbiq edilən üsullar əsas müalicəni əvəz etmir. Ağrı uzun müddət davam edərsə, yüksək hərarət, udqunma çətinliyi və ya nəfəsalma problemi yaranarsa, mütləq həkim müayinəsi lazımdır.

Boğaz ağrısını yüngülləşdirmək üçün geniş istifadə olunan üsullardan biri ilıq limonlu su ilə qarqaradır. Bir stəkan ilıq suya yarım limonun suyu əlavə edilərək gündə 3-4 dəfə qarqara etmək boğazın təmizlənməsinə və müvəqqəti rahatlama hissinin yaranmasına kömək edə bilər. Lakin boğazda ciddi qıcıqlanma və ya yara olduqda limonun turşuluğu bəzi insanlarda narahatlığı artıra bilər. Bu halda həmin üsuldan istifadə etmək məsləhət görülmür.

Boğaz ağrısında elmi baxımdan effektivliyi daha çox qəbul edilən vasitələrdən biri də duzlu su ilə qarqaradır. Bir stəkan ilıq suya yarım və ya bir çay qaşığı duz əlavə edilərək hazırlanan məhlul boğazdakı şişkinliyin azalmasına və selikli qişanın təmizlənməsinə kömək edə bilər. Qarqara edə bilməyən kiçik yaşlı uşaqlarda isə bu üsul tətbiq olunmamalıdır.

Adaçayı (şalfey) uzun illərdir boğaz narahatlıqlarında istifadə edilən dərman bitkilərindən biridir. Tərkibində olan təbii birləşmələr iltihabəleyhinə və antioksidant xüsusiyyətlərə malikdir. Dəmlənmiş adaçayı həm qarqara üçün, həm də ilıq şəkildə içki kimi istifadə oluna bilər. Lakin bitki mənşəli məhsulların da həddindən artıq istifadəsi düzgün deyil. Xüsusilə hamilə qadınlar, süd verən analar və xroniki xəstəlikləri olan şəxslər bitki çaylarından istifadə etməzdən əvvəl həkimlə məsləhətləşməlidirlər.

Zəncəfil və zerdeçal da boğaz ağrısı zamanı istifadə edilən təbii vasitələrdəndir. Az miqdarda zerdeçal, zəncəfil tozu və bir qədər zeytun yağı ilə hazırlanan qarışıq bəzi insanlarda boğazdakı narahatlığı azalda bilər. Bununla yanaşı, bu cür qarışıqların bakterial infeksiyaları müalicə etmədiyini də nəzərə almaq lazımdır.

Xalq təbabətində alma sirkəsi ilə kompres, çuğundur suyu ilə qarqara və ya boğaza kələm yarpağı qoyulması kimi üsullardan da istifadə edilir. Bu vasitələr bəzi insanlarda rahatlıq hissi yaratsa da, onların effektivliyini təsdiqləyən kifayət qədər güclü elmi sübutlar yoxdur. Xüsusilə alma sirkəsinin dəriyə və ya selikli qişaya uzun müddət təması qıcıqlanmaya səbəb ola bilər. Buna görə də bu cür üsullardan ehtiyatla istifadə edilməlidir.

Boğaz ağrısı zamanı bol maye qəbul etmək, otağın havasını nəmləndirmək, siqaret tüstüsündən uzaq durmaq, ilıq qidalar qəbul etmək və səs tellərini yormamaq sağalma prosesini sürətləndirən sadə, lakin vacib tədbirlərdir.

Əgər boğaz ağrısı 3-5 gündən artıq davam edirsə, yüksək hərarət, irinli badamcıqlar, boyunda limfa düyünlərinin böyüməsi, udqunma və ya nəfəsalma çətinliyi yaranırsa, mütləq həkimə müraciət edilməlidir. Belə hallarda səbəb bakterial infeksiya və ya başqa bir xəstəlik ola bilər və düzgün diaqnoz qoyulmadan antibiotik qəbul etmək sağlamlıq üçün risk yarada bilər.

Təbii vasitələr yalnız dəstəkləyici rol oynayır. Ən doğru yanaşma boğaz ağrısının səbəbini müəyyən etmək və vəziyyətə uyğun, elmi əsaslara söykənən müalicə planını seçməkdir.

Nərminə Abbasova

Terapevt, ailə həkimi